Nguyễn Ðình Toàn
Vũ Nhân còn một bút hiệu nữa là Văn Như Hoàng Băng.
Nếu lấy 1954 làm dấu mốc thì Vũ Nhân thuộc lớp những người viết ca khúc sau cùng xuất hiện tại Hà Nội trước khi xảy ra hiệp định Genève.
Ngoài Vũ Nhân còn có thể kể thêm Văn An.
Vũ Nhân và Văn An cũng có một sáng tác chung là bản Thu Tàn.
Tàn thu khi chiều xa chốn cố hương
Tìm đâu quê nhà bóng tre xanh rờn
Hoàng hôn dân thôn hòa vang tiếng hát
Nhịp sống nhạc vương
Trong nắng thu trầm lan khói chiều
Hương chiến chinh còn vương đây đó
Người nghệ sĩ hồn thơ phiêu diêu
Bên đồi thông lá rơi tiêu điều
Ấn bản ca khúc Thu Tàn khi ấy không ghi rõ Văn An và Vũ Nhân, ai viết nhạc, ai viết lời ca.
Văn An thường xuất hiện trong những buổi phụ diễn ca nhạc tại các rạp chớp bóng, cùng một ban nhạc gồm độ bốn, năm người, với tư cách “nhạc trưởng” và, chiếc đũa dẫn nhạc của ông luôn gắn một bóng đèn “pin” trên ngọn!
Thỉnh thoảng Văn An cũng xuất hiện trên sân khấu với tư cách ca sĩ, song ca với Thanh Hằng.
Nhưng ở địa hạt này hình như ông không mấy thành công.
Vũ Nhân thì người ta chỉ biết mặt qua tấm hình in ở đằng sau bản Tình Thắm.
Và Tình Thắm trong những ngày xa xua ấy được nhớ tới nhiều nhất là qua giọng hát Tâm Vấn.
Ðó là những ngày, sau này, có người kể lại rằng, Hà Nội chừng như mắc chứng hoại huyết, chưa tới tháng bẩy trời đã đổ những trận mưa lớn bất chợt, trời đất u ám, cây cỏ nhợt nhạt, ủ rũ, báo trước nỗi tang thương sắp sửa.
Thảm họa đất nước bị chia cắt, ở lại miền Bắc hay ra đi là chuyện đã chiếm trọn tâm trí mọi người, vì đó là việc người ta bắt buộc phải quyết định.
Và, dù lựa chọn cách nào, người ta đều hiểu rằng đây là một một cuộc chia tay: người ta chia tay nhau và chia tay với nếp sống cũ.
Ðúng hơn phải gọi là một cuộc đổi đời.
Chính trong nỗi bấp bênh còn mất, không biết ngày mai sẽ ra sao, hình như người bỗng nhận ra mọi sự vật quanh mình đều trở nên quý giá và muốn biến thành kỷ niệm để cất giữ.
Một trong những cái gần gũi và dễ nhớ nhất đối với mọi người là âm nhạc, đặc biệt là các ca khúc.
Tình Thắm của Vũ Nhân (Văn Như Hoàng Băng) ở trong trường hợp ấy:
Tình Thắm
Tôi nhớ một ngày xa xôi chớm thu
Em đến thăm tôi một chiều một chiều khi nắng tàn
Cỏ hoa dường như khoe sắc thắm
Nghiêng nghiêng đón gót người đi
Yêu đương dâng sóng tình mến
Tôi nhớ một chiều đơn côi chớm thu
Em đến thăm tôi hoàng hôn rơi lá vàng
Gần nhau đẹp bao mơ duyên dáng
Bên em ngát gió tình thương
Mơn man đính ước trầm hương
Chiều vắng, tình thắm
Nhớ mãi phút giây bên nhau
Tình tôi đây người ơi
Chiều xa
Lòng ta rung trong kiếp sống
Dưới trăng khuya âm thầm bến sầu
Ðàn vắng nhưng sóng tình thắm
Dư âm còn vương tình thương nhớ nhung
Ngát hương say mơ
Dìu trăng bên mái lầu
Ðời trót luyến mến bóng dáng người
Tôi nhớ miệng cười xinh xinh ngát hương
Tiếng hát say sưa trầm rung khi nắng chiều
Lời thơ đẹp bên nhau đôi phút
Dâng trong khóe mắt huyền nhung
Vương trên đôi môi trìu mến
Tôi nhớ nụ cười xinh bao ước mơ
Em đến thăm tôi một chiều khi gió về
Rời tay còn trông theo lưu luyến
Say hương mến tiếc người đi
Xa nhau nhớ phút biệt ly
Quý vị nào muốn nghe lại Tình Thắm, với lời ca chính xác, xin tìm CD Vàng Phai Mấy Lá, do ca sĩ Mai Hương trình bày. Vì nghe nói ca sĩ Mai Hương có trong tay ấn bản đầu tiên của ca khúc này.
Nguyễn Ðình Toàn